close
Gaan na inhoud

Interglossa

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Interglossa
Geskep deur: Lancelot Hogben 
Omstandigheid en gebruik:
Totale sprekers:
Kategorie (doel): kunstaal
 Kunsmatige taal
  Interglossa 
Skrifstelsel: Latynse alfabet
Taalkodes
ISO 639-1: geen
ISO 639-2:
ISO 639-3: igs

Interglossa (letterlik: “tussen + taal”) is ’n kunsmatige taal wat deur die bioloog Lancelot Hogben tydens die Tweede Wêreldoorlog ontwerp is, as ’n poging om die internasionale leksikon van wetenskap en tegnologie — hoofsaaklik van Griekse en Latynse oorsprong — in ’n taal met ’n suiwer isolerende grammatika te plaas. Interglossa is in 1943 gepubliseer as slegs ’n konsep van ’n hulptaal. Hogben het semantiese beginsels toegepas om ’n gereduseerde woordeskat van net meer as 880 woorde te verskaf, wat moontlik voldoende sou wees vir basiese gesprekke tussen mense van verskillende nasionaliteite.[1]

Kenmerke

[wysig | wysig bron]
  • Geen woordveranderinge: In Interglossa verander woorde nie van vorm nie. Dit beteken dieselfde woord kan op verskillende maniere gebruik word sonder om eindes by te voeg of die spelling te verander.
  • Eenvoudige grammatika: Die taal gebruik woordorde en ’n paar hulpwoorde om betekenis aan te dui, soortgelyk aan hoe Chinees werk.
  • Klein woordeskat: Dit het ongeveer 880 basiese woorde, meestal uit Grieks en Latyn, wat algemeen in die wetenskap voorkom.
  • Maklike spelling: Elke letter verteenwoordig een klank, en die spelling is gereeld en foneties.

Geskiedenis

[wysig | wysig bron]

In 1943 het Hogben Interglossa: A draft of an auxiliary for a democratic world order gepubliseer. As professor het Hogben gesien hoe moeilik dit vir studente is om die terme van die biologie te memoriseer, aangesien hulle swak vertroud was met etimologie en die klassieke tale. Daarom het hy begin om die internasionale Griekse en Latynse wortels van hierdie terme aan hulle te verduidelik om hul geheue te help. Hy het begin om ’n woordeskat saam te stel, en later, tydens die Tweede Wêreldoorlog in Birmingham, het hy sekere riglyne vir sintaksis ontwikkel en sodoende die konsep van ’n nuwe hulptaal voltooi wat veral op die leksikon van die moderne wetenskap gebaseer was:

Omdat die natuurwetenskap die enigste bestaande vorm van menslike samewerking op ’n planetêre skaal is, is wetenskaplikes, wat joernale in baie tale moet raadpleeg vir noodsaaklike inligting, deeglik bewus daarvan dat die warboel van tale ’n sosiale probleem van die eerste orde is. Wetenskaplikes beskik, meer as ander, oor ’n internasionale woordeskat wat reeds bestaan (... )
Hogben (1943)

Uiteindelik het Hogben oortuig geraak dat so ’n hulptaal noodsaakliker as ooit tevore was, en hy het besluit om sy voorstel te publiseer, met die beklemtoning dat dit slegs ’n konsep was:

’n Voldoende rede om hierdie konsep te publiseer, is dat die naoorlogse wêreld moontlik, soos nog nooit tevore nie, gereed kan wees om die behoefte aan ’n oplossing te erken waarna soveel ander reeds gesoek het. Wanneer die behoefte duidelik uitgespreek word, sal dit betreklik eenvoudig wees vir ’n internasionale komitee (...).
(...) die outeur vertrou hierdie eerste konsep beskeie toe aan lesers in die hoop dat hulle voorstelle sal maak en konstruktiewe kritiek sal lewer as grondslag vir iets beters. Dit is nie ’n inleidende handleiding vir beginners nie.
Hogben (1943)

Ontwikkeling

[wysig | wysig bron]

Later, in die 1970’s, is Interglossa bygewerk en hernoem na Glosa deur die Britse taalkundiges Ronald Clark en Wendy Ashby. Hulle het meer woorde bygevoeg en sekere veranderinge aangebring om dit te verbeter.[2]

Sien ook

[wysig | wysig bron]

Verwysings

[wysig | wysig bron]
  1. "Interglossa". Britannica. Besoek op 21 Februarie 2026.
  2. "History Behind GLOSA" (PDF). glosa.org. Besoek op 21 Februarie 2026.