Piotr Paleczny

Piotr Paleczny
	; Piotr Paleczny, Busko-Zdrój, 5 lipca 2009
Data i miejsce urodzenia	10 maja 1946 ; Rybnik
Instrumenty	fortepian
Gatunki	muzyka poważna
	Odznaczenia
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Cytaty w Wikicytatach

Piotr Tadeusz Paleczny (ur. 10 maja 1946 w Rybniku) – polski pianista i pedagog muzyczny, laureat wielu międzynarodowych konkursów pianistycznych, w tym III nagrody na VIII Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym im. Fryderyka Chopina w Warszawie (1970)^[1]. Od 1993 dyrektor artystyczny Międzynarodowego Festiwalu Chopinowskiego w Dusznikach-Zdroju^[2].

Życiorys

Wykształcenie i udział w konkursach

Syn Tadeusza. W latach 1953–1964 uczył się w Państwowej Szkole Muzycznej I i II stopnia w Rybniku. W latach 1964–1970 studiował najpierw w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Katowicach, a potem w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie w klasie prof. Jana Ekiera^[3].

W trakcie studiów i krótko po nich odnosił sukcesy na wielu konkursach pianistycznych^[3]:

Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny w Sofii (1968) – I nagroda
Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny w Monachium (1969) – III nagroda
VIII Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina (1970) – III miejsce i nagroda Towarzystwa im. Fryderyka Chopina za najlepsze wykonanie poloneza
Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny w Pleven (1972) – złoty medal
Festiwal Młodych Solistów w Bordeaux (1972) – Grand Prix i złoty medal

Międzynarodowa kariera

Po sukcesach konkursowych występował w licznych krajach Europy, Azji i obu Ameryk z wieloma słynnymi orkiestrami^[4]^[5]. Od 1993 jest dyrektorem artystycznym Międzynarodowego Festiwalu Chopinowskiego w Dusznikach-Zdroju^[6]. W styczniu 2010 dał koncert w gmachu Sejmu RP z okazji 200. rocznicy urodzin Fryderyka Chopina^[2].

Jest regularnie zapraszany do jury wielu konkursów muzycznych. W latach 1985–2025 był dziewięciokrotnie jurorem Konkursów Chopinowskich^[7], a od 2004 jest także dyrektorem artystycznym Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Ignacego Jana Paderewskiego w Bydgoszczy^[2]. Ponadto był jurorem m.in. Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego w Leeds, Międzynarodowego Konkursu Muzycznego w Genewie, Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego w Hamamatsu, Międzynarodowego Mistrzowskiego Konkursu Pianistycznego im. Artura Rubinsteina i Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Palomy O’Shea w Santander^[4].

Oprócz kariery pianistycznej jest także pedagogiem muzycznym. Prowadzi klasę fortepianu na Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina w Warszawie i kursy mistrzowskie w wielu krajach świata. W 1998 otrzymał tytuł naukowy profesora^[8].

Jego repertuar obejmuje przede wszystkim muzykę kompozytorów polskich (Chopina, Ignacego Paderewskiego, Witolda Lutosławskiego i Karola Szymanowskiego), ale także m.in. Johannesa Brahmsa, Modesta Musorgskiego i Milija Bałakiriewa^[5]. Dokonał wielu nagrań dla różnych wytwórni muzycznych^[8]^[9]^[10].

W 2017 został wyróżniony Złotym Fryderykiem za całokształt osiągnięć artystycznych^[11].

Tytuły i odznaczenia

W 1974 w związku z jubileuszem Polski Ludowej został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi^[12];
W 1976 z rąk Stefana Olszowskiego otrzymał dyplom Ministra Spraw Zagranicznych Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej za za wybitne zasługi w propagowaniu kultury polskiej za granicą w 1975 r.^[13],^[14];
W 1984 został laureatem nagrody „Trybuny Ludu” (1984)^[15]
3 listopada 1995 został odznaczony przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Wałęsę Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski^[16].
17 października 2001 został odznaczony przez Prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski^[17]^[18].
W 2005 został odznaczony Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”^[19].
W 2013 otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Miasta Bydgoszcz^[20].
5 maja 2022 otrzymał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina^[21]
22 września 2022 otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Miasta Rybnika^[22]
W 2025 otrzymał Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości.
W grudniu 2025 Prezydent RP Karol Nawrocki nadał mu Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski^[23]

Zobacz też

Wykaz literatury uzupełniającej: Piotr Paleczny.

Przypisy

↑ Wysocki 1987 ↓, s. 100.
1 2 3 Piotr Paleczny. chopin.nifc.pl. [dostęp 2016-05-14]. (pol.).
1 2 Dybowski 2005 ↓, s. 281.
1 2 Małgorzata Kosińska: Piotr Paleczny. culture.pl. [dostęp 2016-05-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-09-01)]. (pol.).
1 2 Dybowski 2005 ↓, s. 283.
↑ Dybowski 2005 ↓, s. 284.
↑ IreneuszI. Stajer IreneuszI., Ślązak w jury najważniejszego konkursu pianistycznego na świecie. "Chopin jest trudny. Przed nami ciężki wybór" [online], Dziennik Zachodni, 8 października 2025 [dostęp 2025-10-11] .
1 2 prof. zw. Piotr Paleczny. chopin.edu.pl. [dostęp 2016-05-14]. (pol.).
↑ Piotr Paleczny: discography. discogs.com. [dostęp 2016-05-14]. (ang.).
↑ Piotr Paleczny: discography. allmusic.com. [dostęp 2016-05-14]. (ang.).
↑ Złoty Fryderyk 2017 dla Piotra Palecznego!. filharmonia.pl. [dostęp 2020-08-16]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-03-13)].
↑ Odznaczenia dla wybitnych twórców i działaczy kultury. „Dziennik Polski”. Nr 175 (9456), s. 2, 26 lipca 1974.
↑ Dyplomy ministra spraw zagranicznych za popularyzację polskiej kultury i sportu za granicą, "Głos Pracy", nr 170, 17 lipca 1976, s. 2.
↑ Dziennik Polski, r. XXXII, nr 165 (10037), s. 2.
↑ Nagrody "Trybuny Ludu" 1984 r., "Trybuna Ludu", nr 149, 23 czerwca 1984, s. 2.
↑ M.P. z 1996 r. Nr 11, poz. 117 (ISAP) „Za wybitne zasługi dla kultury polskiej oraz osiągnięcia w pracy artystycznej”.
↑ Odznaczenia dla artystów Filharmonii Narodowej. prezydent.pl, 2001-11-05. [dostęp 2010-03-06].
↑ M.P. z 2002 r. Nr 1, poz. 17 (ISAP).
↑ 9 września 2005 – Gloria Artis. pogranicze.sejny.pl, 2010-12-28. [dostęp 2026-03-31].
↑ Honorowi Obywatele Bydgoszczy. bydgoszcz.pl. [dostęp 2016-05-14]. (pol.).
↑ Maestro Piotr Paleczny otrzymał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina [online], Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina [dostęp 2022-06-18] (pol.).
↑ Uchwała Rady Miasta 958/LV/2022. bip.um.rybnik.eu, 2022-09-22. [dostęp 2023-10-25]. (pol.).
↑ M.P. z 2026 r. poz. 130 (ISAP)

Bibliografia

Stanisław Dybowski: Laureaci Konkursów Chopinowskich w Warszawie. Warszawa: Selene, 2005, s. 281–284. ISBN 83-910515-1-X.
Stefan Wysocki: Wokół Konkursów Chopinowskich. Warszawa: Wydawnictwa Radia i Telewizji, 1987. ISBN 83-212-0443-0.

[CITEREFWysocki1987100-1] Wysocki 1987 ↓, s. 100.

[nifc-2] 1 2 3 Piotr Paleczny. chopin.nifc.pl. [dostęp 2016-05-14]. (pol.).

[CITEREFDybowski2005281-3] 1 2 Dybowski 2005 ↓, s. 281.

[culture-4] 1 2 Małgorzata Kosińska: Piotr Paleczny. culture.pl. [dostęp 2016-05-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-09-01)]. (pol.).

[CITEREFDybowski2005283-5] 1 2 Dybowski 2005 ↓, s. 283.

[CITEREFDybowski2005284-6] Dybowski 2005 ↓, s. 284.

[7] IreneuszI. Stajer IreneuszI., Ślązak w jury najważniejszego konkursu pianistycznego na świecie. "Chopin jest trudny. Przed nami ciężki wybór" [online], Dziennik Zachodni, 8 października 2025 [dostęp 2025-10-11] .

[edu-8] 1 2 prof. zw. Piotr Paleczny. chopin.edu.pl. [dostęp 2016-05-14]. (pol.).

[9] Piotr Paleczny: discography. discogs.com. [dostęp 2016-05-14]. (ang.).

[10] Piotr Paleczny: discography. allmusic.com. [dostęp 2016-05-14]. (ang.).

[11] Złoty Fryderyk 2017 dla Piotra Palecznego!. filharmonia.pl. [dostęp 2020-08-16]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-03-13)].

[12] Odznaczenia dla wybitnych twórców i działaczy kultury. „Dziennik Polski”. Nr 175 (9456), s. 2, 26 lipca 1974.

[13] Dyplomy ministra spraw zagranicznych za popularyzację polskiej kultury i sportu za granicą, "Głos Pracy", nr 170, 17 lipca 1976, s. 2.

[14] Dziennik Polski, r. XXXII, nr 165 (10037), s. 2.

[15] Nagrody "Trybuny Ludu" 1984 r., "Trybuna Ludu", nr 149, 23 czerwca 1984, s. 2.

[16] M.P. z 1996 r. Nr 11, poz. 117 (ISAP) „Za wybitne zasługi dla kultury polskiej oraz osiągnięcia w pracy artystycznej”.

[17] Odznaczenia dla artystów Filharmonii Narodowej. prezydent.pl, 2001-11-05. [dostęp 2010-03-06].

[18] M.P. z 2002 r. Nr 1, poz. 17 (ISAP).

[19] 9 września 2005 – Gloria Artis. pogranicze.sejny.pl, 2010-12-28. [dostęp 2026-03-31].

[20] Honorowi Obywatele Bydgoszczy. bydgoszcz.pl. [dostęp 2016-05-14]. (pol.).

[21] Maestro Piotr Paleczny otrzymał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina [online], Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina [dostęp 2022-06-18] (pol.).

[paleczny-22] Uchwała Rady Miasta 958/LV/2022. bip.um.rybnik.eu, 2022-09-22. [dostęp 2023-10-25]. (pol.).

[23] M.P. z 2026 r. poz. 130 (ISAP)

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]

[19]

[20]

[21]

[22]

[23]

I (1927)	I nagroda: Lew Oborin II nagroda: Stanisław Szpinalski III nagroda: Róża Etkin IV nagroda: Grigorij Ginzburg
II (1932)	I nagroda: Alexander Uninsky II nagroda: Imre Ungár III nagroda: Bolesław Kon IV nagroda: Abram Lufer V nagroda: Louis Kentner VI nagroda: Leonid Sagałow
III (1937)	I nagroda: Jakow Zak II nagroda: Roza Tamarkina III nagroda: Witold Małcużyński IV nagroda: Lance Dossor V nagroda: Agi Jambor VI nagroda: Edith Axenfeld
IV (1949)	I nagroda ex aequo: Bella Dawidowicz i Halina Czerny-Stefańska II nagroda: Barbara Hesse-Bukowska III nagroda: Waldemar Maciszewski IV nagroda: Gieorgij Murawlow V nagroda: Władysław Kędra VI nagroda: Ryszard Bakst
V (1955)	I nagroda: Adam Harasiewicz II nagroda: Władimir Aszkenazi III nagroda: Fu Cong IV nagroda: Bernard Ringeissen V nagroda: Naum Sztarkman VI nagroda: Dmitrij Papierno VII nagroda: Lidia Grychtołówna VIII nagroda: Andrzej Czajkowski IX nagroda: Dmitrij Sacharow X nagroda: Kiyoko Tanaka
VI (1960)	I nagroda: Maurizio Pollini II nagroda: Irina Zaricka III nagroda: Tania Aszot-Harutunian IV nagroda: Li Mingqiang V nagroda: Zinaida Ignatjewa VI nagroda: Walerij Kastielski
VII (1965)	I nagroda: Martha Argerich II nagroda: Arthur Moreira Lima III nagroda: Marta Sosińska IV nagroda: Hiroko Nakamura V nagroda: Edward Auer VI nagroda: Elżbieta Głąbówna
VIII (1970)	I nagroda: Garrick Ohlsson II nagroda: Mitsuko Uchida III nagroda: Piotr Paleczny IV nagroda: Eugen Indjic V nagroda: Natalija Gawriłowa VI nagroda: Janusz Olejniczak
IX (1975)	I nagroda: Krystian Zimerman II nagroda: Dina Joffe III nagroda: Tatiana Fiedkina IV nagroda: Pawieł Giliłow V nagroda: Dean Kramer VI nagroda: Diana Kacso
X (1980)	I nagroda: Đặng Thái Sơn II nagroda: Tatiana Szebanowa III nagroda: Arutiun Papazjan IV nagroda: nie przyznano V nagroda ex aequo: Akiko Ebi i Ewa Pobłocka VI nagroda ex aequo: Erik Berchot i Irina Pietrowa
XI (1985)	I nagroda: Stanisław Bunin II nagroda: Marc Laforêt III nagroda: Krzysztof Jabłoński IV nagroda: Michie Koyama V nagroda: Jean-Marc Luisada VI nagroda: Tatjana Pikajzen
XII (1990)	I nagroda: nie przyznano II nagroda: Kevin Kenner III nagroda: Yukio Yokoyama IV nagroda ex aequo: Corrado Rollero i Margarita Szewczenko V nagroda ex aequo: Anna Malikowa i Takako Takahashi VI nagroda: Caroline Sageman
XIII (1995)	I nagroda: nie przyznano II nagroda ex aequo: Philippe Giusiano i Aleksiej Sułtanow III nagroda: Gabriela Montero IV nagroda: Rem Urasin V nagroda: Rika Miyatani VI nagroda: Magdalena Lisak
XIV (2000)	I nagroda: Li Yundi II nagroda: Ingrid Fliter III nagroda: Aleksandr Kobrin IV nagroda: Chen Sa V nagroda: Alberto Nosè VI nagroda: Mika Satō
XV (2005)	I nagroda: Rafał Blechacz II nagroda: nie przyznano III nagroda ex aequo: Lim Dong-hyek i Lim Dong-min IV nagroda ex aequo: Shōhei Sekimoto i Takashi Yamamoto V nagroda: nie przyznano VI nagroda: Colleen Lee
XVI (2010)	I nagroda: Julianna Awdiejewa II nagroda ex aequo: Lukas Geniušas i Ingolf Wunder III nagroda: Daniił Trifonow IV nagroda: Ewgeni Bożanow V nagroda: François Dumont VI nagroda: nie przyznano
XVII (2015)	I nagroda: Cho Seong-jin II nagroda: Charles Richard-Hamelin III nagroda: Kate Liu IV nagroda: Eric Lu V nagroda: Tony Yike Yang VI nagroda: Dmitrij Szyszkin
XVIII (2021)	I nagroda: Bruce Liu II nagroda ex aequo: Alexander Gadjiev i Kyōhei Sorita III nagroda: Martín García García IV nagroda ex aequo: Aimi Kobayashi i Jakub Kuszlik V nagroda: Leonora Armellini VI nagroda: J J Jun Li Bui
XIX (2025)	I nagroda: Eric Lu II nagroda: Kevin Chen III nagroda: Wang Zitong IV nagroda ex aequo: Lü Tianyao i Shiori Kuwahara V nagroda ex aequo: Piotr Alexewicz i Vincent Ong VI nagroda: William Yang

Muzyka rozrywkowa	Marek Grechuta (2001) Czesław Niemen (2002) Tadeusz Nalepa (2003) Jacek Kaczmarski (2003) Irena Santor (2006) Jerzy Połomski (2009) Ewa Demarczyk (2010) Wojciech Młynarski (2011) Marek Karewicz (2012) Józef Skrzek (2013) Marek Jackowski (2014) Lech Janerka (2015) Kora (2016) Dżem (2017) Zbigniew Wodecki (2018) Robert Brylewski (2019) Skaldowie (2019) Tomasz Lipiński (2020) Perfect (2020) Krzysztof Krawczyk (2021) Republika (2022) Jacek „Budyń” Szymkiewicz (2022) Andrzej Korzyński (2023) Martyna Jakubowicz (2024) DJ 600V (2024) Beata Kozidrak (2025) Wojciech Trzciński (2025) Stanisław Soyka (2026) Lady Pank (2026)
Muzyka jazzowa	Andrzej Kurylewicz (2005) Jan Ptaszyn Wróblewski (2006) Jerzy „Duduś” Matuszkiewicz (2008) Zbigniew Namysłowski (2009) Wojciech Karolak (2010) Włodzimierz Nahorny (2011) Tomasz Stańko (2012) Tomasz Szukalski (2013) Jarosław Śmietana (2014) Janusz Muniak (2015) Michał Urbaniak (2016) Urszula Dudziak (2017) Andrzej Dąbrowski (2018) Wanda Warska (2019) Czesław Bartkowski (2020) Adam Makowicz (2021) Henryk Miśkiewicz (2022) Ewa Bem (2023) Kazimierz Jonkisz (2024) Walk Away (2025) Stanisław Soyka (2026)
Muzyka klasyczna	Krystian Zimerman (1999) Władysław Szpilman (2000) Antoni Wit (2005) Ewa Michnik (2008) Henryk Mikołaj Górecki (2009) Krzysztof Penderecki (2009) Jerzy Maksymiuk (2011) Wojciech Kilar (2012) Jan Ekier (2013) Konstanty Andrzej Kulka (2014) Kazimierz Kord (2015) Bernard Ładysz (2016) Piotr Paleczny (2017) Agnieszka Duczmal (2018) Jacek Kaspszyk (2019) Krzysztof Jakowicz (2020) Jan Łukaszewski (2021) Jadwiga Rappé (2021) Stanisław Gałoński (2022) Janusz Olejniczak (2022) Tadeusz Strugała (2023) Krzysztof Meyer (2024) Joachim Grubich (2025) Kaja Danczowska (2026)