close
Edukira joan

Nancy

Wikipedia, Entziklopedia askea
Artikulu hau Frantziako hiriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Nancy (argipena)».
Nancy
Frantziako udalerria
BERJAYA
BERJAYA
Administrazioa
Estatu burujabeBERJAYA Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
EskualdeaBERJAYA Ekialde Handia
DepartamenduaBERJAYA Meurthe eta Mosela
BarrutiNancyko barrutia
AlkateaMathieu Klein (en) Itzuli
Izen ofizialaNancy
Nanzeg
Posta kodea54000 eta 54100
Geografia
Koordenatuak48°41′34″N 6°11′01″E / 48.6928°N 6.1836°E / 48.6928; 6.1836
Mapa
BERJAYA
Azalera15,01 km²
Altitudea212 m, 188 m, 353 m eta 232 m
MugakideakVandœuvre-lès-Nancy, Jarville-la-Malgrange, Laxou, Malzéville, Maxéville, Saint-Max, Tomblaine eta Villers-lès-Nancy
Demografia
Biztanleria103.671 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 54.360 (%52,4) (%48,2) 49.926 alt_right
Dentsitatea6.907 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakVinnytsia, Karlsruhe, Cincinnati, Lieja, Padua, Newcastle upon Tyne, Kanazawa, Kiryat Shmona (en) Itzuli, Lublin, Shangrao, Kunming eta Krasnodar
nancy.fr

Nancy Frantziako ipar-ekialdean dagoen hiria da, Ekialde Handiako eskualdearen eta Meurthe-eta-Moselako departamenduaren hiriburua.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Vandœuvre-lès-Nancy, Jarville-la-Malgrange, Laxou, Malzéville, Maxéville, Saint-Max, Tomblaine eta Villers-lès-Nancy.

Mapa
Nancy eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
NancyNancy
Població amb 8099 habitants (2000)Malzéville (2,0 km)
Població amb 7656 habitants (2000)Tomblaine (2,2 km)
Població amb 10050 habitants (2000)Saint-Max (2,2 km)
Població amb 8919 habitants (2000)Maxéville (2,8 km)
Població amb 14875 habitants (2000)Laxou (3,0 km)
Població amb 647 habitants (2000)Dommartemont (3,4 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Lorena, Langres goi-lautada eta Morvaneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: negu gogorra (1,5 °C); haize moderatuak; laino maiz udazkenean eta neguan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10 °C-koa da, 16,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 734 mm-koa da, urtarrilean 12,3 euri-egun eta uztailean 9,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Tomblaine udalerrian dago, 2,8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 746,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,1 °C-koa da, 2019ko uztailaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -24,8 °C-koa da, 1956ko otsailaren 21an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea20.00040.00060.00080.000100.000120.000140.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 49.265 gizon, 55.111 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.08
 
95+
 
0.39
0.45
 
90-94
 
1.28
1.07
 
85-89
 
1.99
1.53
 
80-84
 
2.45
2.18
 
75-79
 
2.98
3.26
 
70-74
 
3.98
3.61
 
65-69
 
4.28
4.48
 
60-64
 
4.39
4.69
 
55-59
 
4.59
4.79
 
50-54
 
4.66
5.57
 
45-49
 
4.86
5.21
 
40-44
 
4.86
6.02
 
35-39
 
5.57
7.72
 
30-34
 
6.03
10.81
 
25-29
 
8.35
16.18
 
20-24
 
17.86
9.08
 
15-19
 
10.39
4.73
 
10-14
 
4.06
4.34
 
5-9
 
3.56
4.18
 
0-4
 
3.47
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Nancy udalerrian 100.277 biztanle zeuden eta 60.924 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 1,65 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 61,8), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

100.277biztanle
60.924elkarbizitza-unitate
1,65lagun elkarbizitza-unitateko
20.657familia
Udalerria
% 11
% 16
% 62
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 20.657 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (9.653). Guraso bakarreko 4.498 familietatik 3.710etan ama zen guraso bakarra. 10.704 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 4.935k seme-alaba bakarra zuten etxean, 3.291k bi, eta 1.726k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 6.506 bikoteetatik 788tan (% 12,1) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

9.653
6.506
4.498
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean10.704
Seme-alaba bat4.935
Bi seme-alaba3.291
Hiru seme-alaba1.163
Lau edo gehiago563

15 urte edo gehiago zituzten 91.374 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 47,2 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 51,3. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 53,2). 80 urte edo gehiagoko 4.967 biztanleetatik 4.132 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 835 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 47
25-39% 37
40-54% 30
55-64% 38
65-79% 44
80 +% 51
Bikotean bizi da
15-24% 14
25-39% 48
40-54% 53
55-64% 51
65-79% 50
80 +% 30

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 23,1 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,0 izatezko bikotean eta % 4,6 PACS bidez lotuta). % 48,5 ezkongabeak ziren, % 4,7 alargunak eta % 7,0 dibortziatuak.[9]

Ezkongabea% 48,5
Ezkonduta% 23,1
Izatezko bikotean% 12,0
Dibortziatuta% 7,0
Alarguna% 4,7
PACS bidez lotuta% 4,6

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: bestelakoak (% 20,6), erretiratuak (% 18,4), goi-mailako langileak (% 18,0), erdi-mailako lanbideak (% 17,1). Talde nagusia (bestelakoak, % 20,6) Meurthe eta Mosela departamenduko batez bestekoaren (% 8,5) gainetik dago. 27 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona.[9]

Udalerria
% 18
% 17
% 15
% 18
% 21
Meurthe eta Mosela
% 11
% 16
% 16
% 15
% 29
% 9
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 73.117 etxebizitza zeuden. Horietatik 60.523 egoitza nagusi ziren, 3.812 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 8.781 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (65.179), etxeak baino gehiago (6.866). Egoitza nagusietatik 16.844 beren jabearen bizilekuak ziren, 42.297 alokairuan zeuden, 8.400 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1.383 doan lagata.[10]

73.117etxebizitza
60.523egoitza nagusi
6.866etxe
65.179apartamentu

Etxebizitza multzoa

60.523
8.781
Egoitza nagusia (60.523)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (3.812)Hutsik (8.781)

Etxe mota

6.866
65.179
Etxea (6.866)Apartamentua (65.179)

Jabetza egoera

16.844
42.297
8.400
Jabeak (16.844)Alokairuan (42.297)HLM (8.400)Doan lagata (1.383)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (15.290).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik8.922
1919-19458.658
1946-197013.115
1971-199015.290
1991-20058.035
2006-20205.944

Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (15.630). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (37.192 etxebizitzatan). 24.699 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 29.548 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 8.199tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela10.546
2 gela15.404
3 gela15.630
4 gela9.459
5 gela edo gehiago9.485

Berogailu mota

37.192
22.123
Gas sarea (37.192)Fuel-olioa (454)Elektrizitatea (22.123)Gas botila (214)Bestelakoak (541)

Aparkalekua eta ibilgailuak

24.699aparkalekua
29.548ibilgailu 1
8.199ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 75.473 biztanleetatik 50.708 aktibo ziren (% 67,2), horietako 43.373 lanean (% 57,5) eta 7.336 langabezian (aktiboen % 14,5).

75.47315-64 urteko biztanle
% 67,2aktibo
% 57,5lanean
% 14,5langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 37,8
25-54 urte% 88,5
55-64 urte% 66,9
Gizonak% 70,4
Emakumeak% 64,2

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 32,2
BEPC, brebeta% 30,0
CAP-BEP% 21,8
Batxilergoa% 21,1
Goi-mailako +2% 11,4
Goi-mailako +3/4% 10,3
Goi-mailako +5% 6,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 14,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

24.765 ez-aktibotik 17.293 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 69,8), 2.020 erretiraturik zeuden (% 8,2) eta 5.452 bestelako ez-aktibo ziren (% 22,0).

Ez-aktiboak

% 70
% 8
% 22
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 32
% 29
% 25
% 10
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 69.223 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 43.373 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

69.223enplegu udalerrian
% 88,9soldatapeko
% 11,1ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.610 eurokoa zen, eta biztanleen % 24 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

24.610 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 25.910 €
% 24,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 16,1

Errentak eta okupazioa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an batez besteko errenta 12,8€/h zen. Goi karguen kasuan 21,8€/h zen (23,5€/h gizonen artean eta 18,9€/h emakumeen kasuan), erdi-mailakoak 12,8€/h (13,4€/h gizonentzat 12,3 emakumeentzat), enpleatuentzat 9,1€/h (9,3€/h gizonen kasuan eta 9,2€/h emakumeen kasuan) eta langileentzat 9€/h (9,2€/h gizonek eta 8,1€/h emakumeek).

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 7.067 komertzioetatik, 83 erauzte enpresak ziren, 116 janari enpresak ziren, 13 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 195 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 340 eraikuntza enpresak ziren, 1.678 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 175 garraio enpresak ziren, 621 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 199 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 466 finantziazio enpresak ziren, 421 higiezinen enpresak ziren, 1.146 zerbitzu enpresak ziren, 1.106 administrazio publikoko enpresak ziren eta 506 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 1.349 zerbitzu publikoetatik, 6 poliziaren kasernak ziren, 5 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoak, 7 lan bilaketa bulegoak, 1 jendarmeria, 12 posta bulegoak, 94 banku bulegoak, 9 funerariak, 51 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 6 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 12 ibilgailuen alokairu bulegoak, 31 autoeskolak, 48 igeltseroak, 64 margolariak, 29 zurginak, 61 iturginak, 31 argiketariak, 37 eraikuntza enpresak, 148 ile apaindegiak, 6 albaitariak, 44 aldi baterako lan enpresak, 439 jatetxeak, 122 higiezinen agentziak, 32 tintoreriak eta 54 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 756 establezimendu komertzialetatik, 2 hipermerkatuak, 14 supermerkatuak, 5 brikolaje denda handika, 9 120 m2 baino gehiagoko dendak, 42 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 100 okindegiak, 40 harategiak, 3 kongelatu-dendak, 1 arraindegi zen, 44 liburu dendak, 251 arropa dendak, 41 etxerako tresna dendak, 43 zapata-dendak, 23 elektrotresna dendak, 26 altzari dendak, 17 kirol-dendak, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 7 drogeria, 25 lurrin-dendak, 31 bitxi-dendak eta 31 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Nancy udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 9 tratamendu laburretarako ospitale, 6 iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale, 3 tratamendu luzeetarako ospitale, 7 psikiatriko, 3 urgentzia zentro, 2 amatasun-klinika, 13 osasun-zentro, 43 botika eta 6 anbulantzia zegoen.

2009an 25 haur-eskola eta 36 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Nancy udalerrian 14 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 12 hezkuntza orokorreko lizeo eta 7 lizeo teknologiko.Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 5.268 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 9.375 eta lizeo teknologikoetan 2.237.

Nancy udalerrian 17 goi-mailako hezkuntza ez-unibertsitarioko zentroak zeuden, horietatik5 formakuntza teknikoko zentroak, 6 osasun-formakuntzakoak, 1 komertziokoa (ICN Business School) eta 5 bestelako formakuntza zentroak.31 Unibertsitate zentroak zeuden, horietatik 10 Unibertsitate mailako formakuntza eta ikerketa unitateak ziren, 5 unibertsitate-insitutoak, 5 ingenieritza eskolak eta 11 bestelako goi-mailako ikasketa zentroak ziren.

Ondasun nabarmenak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
BERJAYA
Nancy

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1927ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Nancy-Essey », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Frantzia
 Artikulu hau Frantziako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Nancy&oldid=11312022"(e)tik eskuratuta