Lizardyt

Lizardyt

Marmur dolomitowy z lizardytem, k. Rędziny, Dolny Śląsk
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny	uwodniony krzemian magnezu (Mg6[(OH) 8Si4O10])
Twardość w skali Mohsa	2,5
Przełam	nierówny/nieregularny, drzazgowy, muszlowy, półmuszlowy
Łupliwość	doskonała, jednokierunkowa
Pokrój kryształu	blaszkowy (płytkowy)
Układ krystalograficzny	jednoskośny
Właściwości mechaniczne	elastyczny
Gęstość	2,44–2,62 g/cm³
Właściwości optyczne
Barwa	jasnozielona i zielona w odcieniach
Rysa	biała lub szara
Połysk	jedwabisty, woskowy, żywiczny, tłusty
Współczynnik załamania	1,541–1,568 (dwuosiowy)
Inne	dwójłomność: 0,009 dyspersja (optyka): słaba do wyraźnej
Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza	9.ED.15

Lizardyt – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do grupy serpentynów, nazwa pochodzi od przylądka Lizard Point i leżącej na nim miejscowości (w Kornwalii w Wielkiej Brytanii), gdzie minerał ten został znaleziony.

Lizardyt podobny jest do antygorytu; jednoznaczne rozpoznanie tych odmian wymaga badań rentgenostrukturalnych.

Właściwości

Tworzy skupienia zbite, płytkowe i blaszkowe. Ma zdolność tworzenia pseudomorfozy po piroksenie i oliwinie. Jest kruchy, ale pojedyncze blaszki są sprężyste i giętkie. Jest przeświecający, przeważnie zawiera niewielkie ilości metali takich jak: żelazo, glin, nikiel. Minerał wtórny, zwykle występujący jako główny składnik zbitych serpentynitów.

Występowanie

Powstaje w środowiskach hydrotermalnych na skutek przeobrażenia krzemianów zasobnych w magnez, zwłaszcza oliwinów, piroksenów, amfiboli a niekiedy także biotytu w zasadowych skałach wylewnych o zawartości 45–53% SiO₂. Towarzyszą mu najczęściej magnetyt, kalcyt, hematyt, tytanit, chryzotyl, chondrodyt, dolomit, willemit i sfaleryt.

Na świecie: USA, Rosja, Indie, RPA, Niemcy, Wielka Brytania.

W Polsce: wyłącznie na Dolnym Śląsku: w okolicach Kowar, Sobótki, Złotym Stoku.

Zastosowanie

• kamień cieszący się zainteresowaniem kolekcjonerów,
• rzadko wykorzystywany kamień ozdobny, dekoracyjny, rzeźbiarski, wykładzinowy,
• służy do wyrobu drobnej galanterii,
• okazjonalnie – do wyrobu biżuterii artystycznej.

Bibliografia

• Nikodem Sobczak, Tomasz Sobczak: Wielka encyklopedia kamieni szlachetnych i ozdobnych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12493-8.
• Jerzy Żaba: Ilustrowany słownik skał i minerałów. Katowice: Videograf II, 2003. ISBN 83-7183-174-9.

Linki zewnętrzne

• Lizardite. WebMineral. (ang.).