almak

Ayrıca bakınız: almák

Türkçe

Söyleniş

• IPA^(anahtar): /alˈmak/
• Heceleme: al‧mak

Eylem

almak (üçüncü tekil şahıs geniş zaman çekimi alır)

Adam, halteri yerden alıyor (1)

Adam, marketten ürün alıyor (2)

Fatih, İstanbul'u alıyor (3)

Adam, ilacı tüpten alıp şırıngaya çekiyor. (4)

Annesi, iki çocuğunu da yanına almış, yürüyor. (5)

Bu şişe, tam 1 litre sıvı alır (6)

1. Bir şeyi elle veya başka bir araçla tutarak bulunduğu yerden ayırmak, kaldırmak
   • "Sağ elinin çevik bir hareketiyle başındaki tülbendi çekip aldı." - Necati Cumalı
2. Satın almak
3. Bir yeri ele geçirmek
   • "Fakat aldıkları yerlerin ahalisini Türkleştiremediklerinden bu büyüklük onların zayıf düşmelerine sebep olmuş." - Ömer Seyfettin
4. Bir şeyi veya kimseyi bulunduğu yerden ayırmak.
   • Sonra tekrar temizce yıkayup siyah ve kırmızı ve sarı kalan yerleri var ise bıçak ile almalı, kâfi mıktarda su ile tencereye koyup kaynatmalı ve sonra matluba muvafık şu suretlere ayırmalı.

     — Hadiye Fahriye, 1932, 3. baskı, Küçük Yemek Kitabı, s. 5, Türk Neşriyat Yurdu
5. Birlikte götürmek
6. İçine sığmak
   • Bu salon bin kişi alır
7. Kabul etmek, ahzetmek
8. Bir şeyin birisine ulaştırılması; iletilmek
   • Haber almak
9. İçeri girmek veya sızmak
   • Tekne su alıyor
10. (evlilik) Erkeğin birisiyle evlenmesi
    • "O sırada aldığı kadının babasının birçok yardımını görmüştü." - Memduh Şevket Esendal
11. Sürükleyip götürmek
    • Harmanı yel aldı
12. Bir şeyi kazanmak, elde etmek
    • Üçüncülük ödülünü aldı
13. Zararlı, tehlikeli bir şeye uğramak
    • Ceza almak
14. kaplamak
    • Burayı kötü bir koku aldı
15. Kısaltmak
    • Ceketi boyundan aldı
16. yolmak
    • Randevuya gitmeden bıyıklarını aldırdı
17. Bir şey ile temizlemek
    • Salonu, elektrikli süpürgeyle aldı
18. İçeri girmesini sağlamak
    • Belki çocuk okulda diye aşığını eve almıştı da saati unutmuştu.

      — Pınar KÜR, 1983, 3. baskı, Asılacak Kadın, s. 9, Yazarlar ve Çevirmenler Yayın Üretim Kooperatifi
19. (yemek içmek) Tat veya koku duymak.
    • "Lena çoktan yemeği pişirmiş, ortalığı, insanı acıktıran bir koku almıştı." - Yaşar Kemal
20. (ulaşım) Yol gitmek, mesafe katetmek.
    • O yolu üç günde alırsınız
21. (suç) Hırsızlamak, çalmak
    • Cebimden cüzdanımı almışlar
22. (tıp) Vücuttaki hasta bir organı ameliyatla çıkarmak
    • Zehra'nın bademciklerini alacaklar.

      — Elif Nur AYBAŞ, 2021, Çocukluk Ormanına Altı Olta, s. 11, Varlık Yayınları
23. (otomotiv) Motor çalışması için gerekli olan elektrik veya yakıttan yararlanır duruma gelmek:
    • "Savcı yardımcısı gaza bastı, motor almadı. Bir daha bastı, yine almadı." - Haldun Taner
24. Göreve, işe başlatmak:
    • Yeni bir kapıcı aldı.
25. Görevden, işten çekmek.
26. başlamak
    • "Üsküdar'a gider iken aldı da bir yağmur" - Halk türküsü
27. (yemek içmek) İçecek veya yiyecekten bir parça içmek veya yemek:
    • Tadına bakmak için bir yudum aldım.
28. (ticaret) Kazanç sağlamak
    • Bir pantolondan beş yüz lira alıyorlar.
29. Etkisini azaltmak:
    • İçine biraz su koy, tuzunu alır
30. Yer değiştirmek
    • Birinci bölümdeki perişan mahallelerin, eski harap evlerin, «hasta yolsların yerini şimdi Boğaz'daki güzel bahçeler, köşkler, denizde ay ışığı ve çeşitli estetik nesneler alır.

      — Berna MORAN, 1978-1979, “Bir Huzursuzluğun Romanı: Huzur”, Birikim, 46-47. sayı, s. 115

Çekimleme

almak eyleminin çekimi

olumlu çekimler
			tekil			çoğul
			ben	sen	o	biz	siz	onlar
bildirme (haber) kipleri	belirli geçmiş	basit	aldım	aldın	aldı	aldık	aldınız	aldılar
		hikâye	aldıydım	aldıydın	aldıydı	aldıydık	aldıydınız	aldıydılar
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	aldıysam	aldıysan	aldıysa	aldıysak	aldıysanız	aldıysalar aldılarsa
	belirsiz geçmiş	basit	almışım	almışsın	almış	almışız	almışsınız	almışlar
		hikâye	almıştım	almıştın	almıştı	almıştık	almıştınız	almıştılar
		rivayet	almışmışım	almışmışsın	almışmış	almışmışız	almışmışsınız	almışmışlar
		şart	almışsam	almışsan	almışsa	almışsak	almışsanız	almışsalar almışlarsa
	geniş	basit	alırım	alırsın	alır	alırız	alırsınız	alırlar
		hikâye	alırdım	alırdın	alırdı	alırdık	alırdınız	alırdılar
		rivayet	alırmışım	alırmışsın	alırmış	alırmışız	alırmışsınız	alırmışlar
		şart	alırsam	alırsan	alırsa	alırsak	alırsanız	alırsalar alırlarsa
	şimdiki	basit	alıyorum	alıyorsun	alıyor	alıyoruz	alıyorsunuz	alıyorlar
		hikâye	alıyordum	alıyordun	alıyordu	alıyorduk	alıyordunuz	alıyordular
		rivayet	alıyormuşum	alıyormuşsun	alıyormuş	alıyormuşuz	alıyormuşsunuz	alıyormuşlar
		şart	alıyorsam	alıyorsan	alıyorsa	alıyorsak	alıyorsanız	alıyorsalar alıyorlarsa
	gelecek	basit	alacağım	alacaksın	alacak	alacağız	alacaksınız	alacaklar
		hikâye	alacaktım	alacaktın	alacaktı	alacaktık	alacaktınız	alacaktılar
		rivayet	alacakmışım	alacakmışsın	alacakmış	alacakmışız	alacakmışsınız	alacakmışlar
		şart	alacaksam	alacaksan	alacaksa	alacaksak	alacaksanız	alacaksalar alacaklarsa
dilek (tasarlama) kipleri	istek	basit	alayım	alasın	ala	alalım	alasınız	alalar
		hikâye	alaydım	alaydın	alaydı	alaydık	alaydınız	alaydılar
		rivayet	alaymışım	alaymışsın	alaymış	alaymışız	alaymışsınız	alaymışlar
		şart	—	—	—	—	—	—
	şart	basit	alsam	alsan	alsa	alsak	alsanız	alsalar
		hikâye	alsaydım	alsaydın	alsaydı	alsaydık	alsaydınız	alsaydılar
		rivayet	alsaymışım	alsaymışsın	alsaymış	alsaymışız	alsaymışsınız	alsaymışlar
		şart	—	—	—	—	—	—
	gereklilik	basit	almalıyım	almalısın	almalı	almalıyız	almalısınız	almalılar
		hikâye	almalıydım	almalıydın	almalıydı	almalıydık	almalıydınız	almalıydılar
		rivayet	almalıymışım	almalıymışsın	almalıymış	almalıymışız	almalıymışsınız	almalıymışlar
		şart	almalıysam	almalıysan	almalıysa	almalıysak	almalıysanız	almalıysalar almalılarsa
	emir	basit	—	al	alsın	—	alın alınız	alsınlar
		hikâye	—	—	—	—	—	—
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	—	—	—	—	—	—
olumsuz çekimler
			tekil			çoğul
			ben	sen	o	biz	siz	onlar
bildirme (haber) kipleri	belirli geçmiş	basit	almadım	almadın	almadı	almadık	almadınız	almadılar
		hikâye	almadıydım	almadıydın	almadıydı	almadıydık	almadıydınız	almadıydılar
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	almadıysam	almadıysan	almadıysa	almadıysak	almadıysanız	almadıysalar almadılarsa
	belirsiz geçmiş	basit	almamışım	almamışsın	almamış	almamışız	almamışsınız	almamışlar
		hikâye	almamıştım	almamıştın	almamıştı	almamıştık	almamıştınız	almamıştılar
		rivayet	almamışmışım	almamışmışsın	almamışmış	almamışmışız	almamışmışsınız	almamışmışlar
		şart	almamışsam	almamışsan	almamışsa	almamışsak	almamışsanız	almamışsalar almamışlarsa
	geniş	basit	almam	almazsın	almaz	almayız	almazsınız	almazlar
		hikâye	almazdım	almazdın	almazdı	almazdık	almazdınız	almazdılar
		rivayet	almazmışım	almazmışsın	almazmış	almazmışız	almazmışsınız	almazmışlar
		şart	almazsam	almazsan	almazsa	almazsak	almazsanız	almazsalar almazlarsa
	şimdiki	basit	almıyorum	almıyorsun	almıyor	almıyoruz	almıyorsunuz	almıyorlar
		hikâye	almıyordum	almıyordun	almıyordu	almıyorduk	almıyordunuz	almıyordular
		rivayet	almıyormuşum	almıyormuşsun	almıyormuş	almıyormuşuz	almıyormuşsunuz	almıyormuşlar
		şart	almıyorsam	almıyorsan	almıyorsa	almıyorsak	almıyorsanız	almıyorsalar almıyorlarsa
	gelecek	basit	almayacağım	almayacaksın	almayacak	almayacağız	almayacaksınız	almayacaklar
		hikâye	almayacaktım	almayacaktın	almayacaktı	almayacaktık	almayacaktınız	almayacaktılar
		rivayet	almayacakmışım	almayacakmışsın	almayacakmış	almayacakmışız	almayacakmışsınız	almayacakmışlar
		şart	almayacaksam	almayacaksan	almayacaksa	almayacaksak	almayacaksanız	almayacaksalar almayacaklarsa
dilek (tasarlama) kipleri	istek	basit	almayayım	almayasın	almaya	almayalım	almayasınız	almayalar
		hikâye	almayaydım	almayaydın	almayaydı	almayaydık	almayaydınız	almayaydılar
		rivayet	almayaymışım	almayaymışsın	almayaymış	almayaymışız	almayaymışsınız	almayaymışlar
		şart	—	—	—	—	—	—
	şart	basit	almasam	almasan	almasa	almasak	almasanız	almasalar
		hikâye	almasaydım	almasaydın	almasaydı	almasaydık	almasaydınız	almasaydılar
		rivayet	almasaymışım	almasaymışsın	almasaymış	almasaymışız	almasaymışsınız	almasaymışlar
		şart	—	—	—	—	—	—
	gereklilik	basit	almamalıyım	almamalısın	almamalı	almamalıyız	almamalısınız	almamalılar
		hikâye	almamalıydım	almamalıydın	almamalıydı	almamalıydık	almamalıydınız	almamalıydılar
		rivayet	almamalıymışım	almamalıymışsın	almamalıymış	almamalıymışız	almamalıymışsınız	almamalıymışlar
		şart	almamalıysam	almamalıysan	almamalıysa	almamalıysak	almamalıysanız	almamalıysalar almamalılarsa
	emir	basit	—	alma	almasın	—	almayın almayınız	almasınlar
		hikâye	—	—	—	—	—	—
		rivayet	—	—	—	—	—	—
		şart	—	—	—	—	—	—

Atasözleri

• komşu kızı almak, kalaylı kaptan su içmek gibidir

Deyimler

abdest almak, açıktan para almak, ad almak, adım almak, ağzına almak, akıl almak, almak işi almak istememek, alaya almak, aşağıdan almak, askıya almak, avucunun içine almak, bilgi almak, bir elle verdiğini öteki elle almak, boşa almak, boyunun ölçüsünü almak, bulunduğu yerden almak, canını almak, çekip almak, dalgaya almak, eğitim almak, er almak, görüş almak, haber almak, hedef almak, hediye almak, ışık almak, izinsiz almak, karşısına almak, karşısına almak makas almak, nefes almak, nişan almak, not almak, olur almak, per almak, rölantiye almak, satın almak, soluk almak, söke söke almak öç almak, yol almak

Çeviriler

almak

• Almanca: nehmen (de), holen (de)
• Azerice: almaq (az)
• Baskça: hartu (eu)
• Bulgarca: взимам (bg) (vzimam)
• Çince: 拿 (zh) (ná)
• Felemenkçe: krijgen (nl), nemen (nl), ontvangen (nl)
• Fince: etääntyä (fi), hyväksyä (fi), ottaa (fi), ostaa (fi), ottaa yhteen (fi), saada (fi), ryhtyä (fi)
• Fransızca: prendre (fr)
• İngilizce: to take (en), to buy (en), to purchase (en), to drive with (en), to accept (en)
• İspanyolca: tomar (es)
• İsveççe: att ta (sv)
• İtalyanca: prendere (it)
• Japonca: 取る (ja), とる (ja) (toru)
• Kırgızca: алуу (ky) (aluu)
• Korece: 잡다 (ko) (japda) [jabda]
• Kürtçe: wergirtin (ku), standin (ku)
• Macarca: vesz (hu)
• Moğolca: авах (mn) (avah)
• Özbekçe: olmoq (uz)
• Portekizce: tomar (pt)
• Rusça: брать (ru) (bratʹ), получать (ru) (poluçatʹ), получить (ru) (poluçitʹ)
• Tatarca: alu (tt)
• Türkçe:

  Osmanlı Türkçesi: آلمق‎ (ota)

• Yunanca:

  Modern Yunanca: παίρνω (el) (paírno)

Kaynakça

• Türk Dil Kurumuna göre "almak" maddesi

Türkmence

Söyleniş

• Heceleme: al‧mak

Eylem

almak

1. almak
2. yol almak