close
Przejdź do zawartości

Ivan Baran

Przejrzana
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Ivan Baran
Ilustracja
Ivan Baran, 2018.
Data i miejsce urodzenia

16 listopada 1996
Chorwacja, Zagrzeb

Narodowość

Chorwat

Dziedzina sztuki

Powiastka filozoficzna, High fantasy

Ważne dzieła

Cykl Czarnych Ksiąg, Pan August, Samuel Gide, Wielki upadek

Strona internetowa

Ivan Baran (ur. 16 listopada 1996 w Zagrzebiu) to chorwacki pisarz. Jest autorem tetralogii epic fantasy Cykl Czarnych Ksiąg oraz powieści filozoficznych Samuel Gide, Pan August i Wielki upadek. Mieszka i tworzy w Vukovarze w Chorwacji.

Wczesne lata

[edytuj | edytuj kod]

Ivan Baran urodził się 16 listopada 1996 roku w Zagrzebiu[1.1]. Jego ojciec był weteranem chorwackiej wojny o niepodległość, służącym w 204 Brygadzie Vukovar podczas bitwy o Vukovar, i był jeńcem wojennym przetrzymywanym w więzieniu w Sremskiej Mitrovicy(inne języki) w Serbii[2][3.1][1.2]. Rodzice Ivana rozwiedli się w 1999 roku, po czym Baran oraz jego dwaj bracia spędził cztery i pół roku w dwóch domach dziecka, które opuścił w wieku 7 lat.[4.1][3.2] Od 2005 roku mieszkał w Vukovarze razem z ojcem, aż do jego śmierci[3.3].

Kariera

[edytuj | edytuj kod]

Baran zaczął pisać swoją debiutancką powieść, zatytułowaną Enzolart, latem 2009 roku, mając dwanaście lat.[5][6][7.1] Ukończył ją w 2012 roku, w tym samym roku, w którym zmarł jego ojciec[4.2].

W wieku piętnastu lat, w 2012 roku, Baran zredagował książkę Enzolart i przygotował ją do publikacji[7.2]. Wiosną 2014 roku Enzolart został wydany jako pierwsza część epickiej serii fantasy zatytułowanej Cykl Czarnych Ksiąg (Ciklus Crnih Knjiga)[8].

Druga część Cyklu Czarnych Ksiąg, zatytułowana Mord Dur’agemski, została wydana jako e-book w dwóch częściach: Mord Dur’agemski, Część Pierwsza w 2015 roku i Mord Dur’agemski, Część Druga w 2016 roku[9].

W 2018 roku Baran opublikował swoją pierwszą powieść filozoficzną, zatytułowaną Samuel Gide[10]. Samuel Gide znalazł się w półfinale konkursu VBZ na najlepszą nieopublikowaną powieść(inne języki) roku 2017.[11.1]

Dzieła Mord Dur’agemski, Część Pierwsza i Mord Dur’agemski, Część Druga zostały wydane w formie drukowanej w 2019 roku[12]. W tym samym roku Baran pełnił funkcję redaktora książki Druga pochodna (Druga derivacija) chorwackiego autora Kristijana Mirića[13].

W 2021 roku Baran opublikował Mrok Hil’guma (Tame Hil’guma)[14], trzecią część Cyklu Czarnych Ksiąg, oraz swoją drugą powieść filozoficzną Pan August (Gospodin August)[15][16.1]. W tym samym roku był bohaterem filmu dokumentalnego Dobre duchy Vukovaru (Dobri duhovi Vukovara, 2021)[17].

Jego siódma książka, powieść filozoficzna Wielki upadek (Veliki pad), została opublikowana w 2024 roku[18][16.2].

Wpływy literackie

[edytuj | edytuj kod]

Wśród autorów fantasy Baran wymienił Tolkiena, Pullmana, Abercrombiego, Pratchetta, Kaya, Williamsa, Pyle’a i Paoliniego jako jedne ze swoich inspiracji[19][20]. Zaznaczył jednak, że przestał czytać fantasy po publikacji Enzolartu, a od tego czasu głównie czyta klasykę i książki filozoficzne[21][11.2].

Wśród autorów klasyki wymienił Dostojewskiego, Tołstoja, Prousta i Krležę jako swoje inspiracje[22], a także Gide’a, Becketta i Hessego[7.3]. Wśród filozofów, którzy wpłynęli na jego twórczość, wymienił Camusa[7.4], Nietzschego i Schopenhauera[23].

Krytyczny odbiór

W krótkiej recenzji książki Samuel Gide dla magazynu literackiego Časopis Kvaka, krytyczka literacka Klara Capan napisała: „Miałam wrażenie, że czytam klasykę, a atmosferę zdefiniowałam jako najbliższą czytaniu książki Oscara Wilde’a lub Pachnidła Süskinda”[24]. Pisząc recenzję Samuela Gide’a dla Centar Kulture, autor i krytyk literacki Ivan Žganec stwierdził:

„Fabuła Samuela Gide’a jest stosunkowo prosta, ale jej złożoność widoczna jest w próbie autora, by szczegółowo oddać postępujący upadek mentalny. (...) Wszystko to dzieje się w niezwykłym stopniu: z każdą kolejną stroną bohaterowie zdają się istnieć coraz mniej, co sprawia, że czytelnik nie tylko czuje się od nich coraz bardziej oddalony, ale w pewnym momencie uświadamia sobie, że bohaterowie nie istnieją, że jest tu naprawdę sam i nie ma nikogo do obserwowania poza sobą.”[25]

W recenzji Cyklu Czarnych Ksiąg dla portalu informacyjnego Press032, krytyczka literacka i profesor Marija Lozančić-Keser przedstawiła zniuansowaną ocenę serii. Odnośnie Enzolartu napisała:

„Enzolart ma wiele klisz fantasy i, moim zdaniem, zbyt wielu bohaterów. Niektóre dialogi są zbyt proste. Z drugiej strony, właśnie gdy myślisz, że czytasz proste fantasy, natrafiasz na refleksje i głębie, których nie spodziewasz się po dziecku, a może nawet cię przerażają. Enzolart jest szybki, lekki, relaksujący jak fantasy, z niezbyt wieloma błędami.”[26]

Recenzując Mord Dur’agemski, stwierdziła:

„Zaskoczył mnie swoim stylem, strukturą i oryginalnością. Styl pisania przypomina mi momentami Tołstoja (...)[27.1]. Książka mogłaby skorzystać na dodatkowej redakcji, ale to nie umniejsza całego dzieła. Historia jest złożona, opisy są szczegółowe, ale nieprzesadzone, a psychologia, wraz z epicką strukturą, jest być może fundamentem całej pracy.”[27.2]

Cały Cykl Czarnych Ksiąg Lozančić-Keser opisała jako „intensywny”, dodając:

„Każdy bohater jest czymś dręczony, zawsze zamyślony, jest w nim dużo filozofowania (a nawet poważnej filozofii). Łatwo zapomnieć, że czyta się fantasy, a nie jakąś mroczną książkę realizmu z XIX wieku.”[27.3]

W 2019 roku fragment Samuela Gide’a został opublikowany w antologii 14. vukovarski zbornik Matice Hrvatske, wydanej przez Maticę Hrvatską[28].

Multimedia

[edytuj | edytuj kod]

W 2025 roku, po publikacji drugiego wydania swojej książki Enzolart[29], Baran wydał film krótkometrażowy o tym samym tytule[30]. Enzolart to 37-minutowy film animowany z narracją zaczerpniętą z książki Enzolart[31]. Jego pierwsze dwa pokazy odbyły się w Vukovarze[32][33] i Velikej Mlace.[34][35][36]

W tym samym roku, we współpracy z chorwackim producentem gier wideo Digital Gods, Baran ogłosił rozpoczęcie prac nad grą wideo ARPG Enzolart[37]. Wczesne fragmenty rozgrywki z gry wideo zostały wyświetlone wraz z filmem Enzolart[38][35.1].

Życie prywatne

[edytuj | edytuj kod]

Baran mieszka samotnie w Vukovarze[3.4]. Stwierdził, że pisze około 6 godzin dziennie[39].

Jest kosmopolitą i humanistą[11.3]. W niektórych wywiadach mówił, że nigdy nie próbował papierosów ani alkoholu, ale pije kawę[11.4]. Jest autodydaktą[40].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. ↑ Josip Senjak, Mladi književnik Ivan Baran: Veličina ideje uvijek je proporcionalna duljini koju provedemo u samoći [online], Generacija.hr, 26 listopada 2021.
    1. ↑ Cytat: „Ovaj mladi književnik rođen je 16. studenog 1996. godine u Zagrebu” (Tłumaczenie: „Ten młody pisarz urodził się 16 listopada 1996 roku w Zagrzebiu”).
    2. ↑ Cytat: „Ljubav prema čitanju naslijedio je od oca Ivana, inače vukovarskog branitelja i bivšeg logoraša Srijemske Mitrovice.” (tłumaczenie: „Miłość do czytania odziedziczył po ojcu Ivanie, obrońcy Vukovaru i byłym więźniu obozu koncentracyjnego Srijemska Mitrovica”.).
  2. ↑ Branimir Bradarić, Najmlađi autor filozofskih romana na svijetu [online], Večernji list, 12 września 2018, Cytat: „Otac Ivan Baran, bivši pripadnik 204. vukovarske brigade i logoraš” (Tłumaczenie: „Jego ojciec Iwan Baran, były członek 204. brygady z Vukovaru i były jeniec wojenny”).
  3. ↑ Marija Vukasović Petrinović, Mjesec hrvatske knjige u Vukovaru – predstavljen Ivan Baran [online], Radio Osijek, 21 października 2021.
    1. ↑ Cytat: „Sin sam vukovarskog branitelja i bivšeg logoraša Srijemske Mitrovice Ivana Barana.” (tłumaczenie: „Jestem synem obrońcy Vukovaru i byłego więźnia obozu koncentracyjnego Srijemska Mitrovica, Ivana Barana”.).
    2. ↑ Cytat: „Roditelji su mi se rastali 1999. godine, nakon čega smo moja braća i ja otišli u Dječji dom Braća Mažuranići u Novom Vinodolskom na 4 godine, a onda i u Dječji dom Sveta Ana u Vinkovcima na pola godine” (Tłumaczenie: „Moi rodzice rozstali się w 1999 roku, po czym moi bracia i ja pojechaliśmy do Domu Dziecka Braća Mažuranići w Novim Vinodolskim na 4 lata, a następnie do Domu Dziecka Sveta Ana w Vinkovci na pół roku”).
    3. ↑ Cytat: „a 2005. godine vratili smo se u Vukovar živjeti sa ocem.” (tłumaczenie: „a w 2005 roku wróciliśmy do Vukovaru, żeby zamieszkać z moim ojcem”).
    4. ↑ Cytat: (...) živim u Vukovaru i pišem knjige. Živim pokraj šume, daleko od najbližih susjeda. (Tłumaczenie: „(...) Mieszkam w Vukovarze i piszę książki. Mieszkam blisko lasu, daleko od moich najbliższych sąsiadów”.).
  4. ↑ Hassan Haidar Diab, Digao sam kredit da tiskam prvi roman kojeg sam napisao s 12 godina, a imam i tri nove knjige [online], Večernji list, 30 czerwca 2014.
    1. ↑ Cytat: „spletom nesretnih okolnosti, Ivan i njegova dva brata završili su u domu za djecu, gdje su četiri i pol godine proživljavali život bez roditelja” (tłumaczenie: „w wyniku serii nieszczęśliwych zdarzeń Iwan i jego dwaj bracia trafili do domu dziecka, gdzie przez cztery i pół roku żyli bez rodziców”).
    2. ↑ Cytat: „Posljednja izmjena Enzolart” pisana je tokom čitave 2011-te godine, da bi tokom 2012-te godine, kada mi je otac u proljeće mlad umro od nepoznatog uzroka, bila uređivana i lektorirana. Uređivao sam knjigu gotovo čitavu 2012-tu godinu... (Tłumaczenie: „Ostatnia poprawka Enzolartu” była pisana przez cały 2011 rok, a jej redakcja i korekta nastąpiły w 2012 roku, kiedy mój ojciec zmarł młodo wiosną z nieznanej przyczyny. Redagowałem tę książkę przez prawie cały rok 2012…”).
  5. ↑ Dajana Kruneš, ‘Enzolart’: Nova knjiga 16-godišnjaka na hrvatskim policama [online], Dnevnik Nove TV, 22 września 2014 [zarchiwizowane z adresu 2023-02-08], Cytat: „Ivan Baran, počeo je pisati kada mu je bilo 12 godina” (Tłumaczenie: „Iwan Baran zaczął pisać, gdy miał 12 lat”).
  6. ↑ Magdalena Rendulić, Mladi pisac epske fantastike i filozofskih romana Ivan Baran: „Meni je gorivo kad mi netko kaže da nešto ne mogu” [online], Dnevnik Nove TV, 24 lutego 2021, Cytat: „Ivan Baran (24) počeo je pisati s 12 godina.” (Tłumaczenie: „Iwan Baran (24) zaczął pisać w wieku 12 lat”).
  7. ↑ Hassan Haidar Diab, 'Digao sam kredit da tiskam prvi roman kojeg sam napisao s 12 godina, a imam i tri nove knjige’ [online], Večernji list, 30 czerwca 2014.
    1. ↑ Cytat: Ivan Baran koji je nedavno objavio svoju prvu knjigu Enzolart (Krvava zemlja) koju je napisao sa 12 godina. (Tłumaczenie: „Ivan Baran, który niedawno opublikował swoją pierwszą książkę Enzolart (Krwawa ziemia), którą napisał w wieku 12 lat”.).
    2. ↑ Cytat: „Posljednja izmjena Enzolart” pisana je tokom čitave 2011-te godine, da bi tokom 2012-te godine, kada mi je otac u proljeće mlad umro od nepoznatog uzroka, bila uređivana i lektorirana. Uređivao sam knjigu gotovo čitavu 2012-tu godinu i lektorirao ju (jer nisam imao novaca za lektora) više od tri mjeseca.” (Tłumaczenie: „Ostatnia poprawka Enzolartu” została napisana w 2011 roku, a jej redakcja i korekta nastąpiły w 2012 roku, kiedy mój ojciec zmarł młodo wiosną z nieznanej przyczyny. Redagowałem książkę przez prawie cały rok 2012 i korygowałem ją (ponieważ nie miałem pieniędzy na korektora) przez ponad trzy miesiące”).
    3. ↑ Cytat: „Zavolio sam na prvi pogled Alighierija, Dostojevskog, Krležu, Hessea, Camusa, Tolstoja, Gidea, Becketta, Nietzschea itd. Upravo ti pisci, koji su samo dio poduže liste, činili su glavni utjecaj...” (Tłumaczenie: „Zakochałem się od pierwszego wejrzenia w Alighieri, Dostojewskim, Krležie, Hessem, Camusie, Tołstoju, Gide, Becketcie, Nietzschem itd. To właśnie ci pisarze, którzy są tylko częścią długiej listy, wywarli na mnie największy wpływ…”).
    4. ↑ Cytat: „Zavolio sam na prvi pogled (...) Camusa (...) Upravo ti pisci, koji su samo dio poduže liste, činili su glavni utjecaj...” (tłumaczenie: „Zakochałam się od pierwszego wejrzenia (...) Camus (...) To właśnie ci pisarze, którzy stanowią tylko część długiej listy, wywarli na mnie największy wpływ...”).
  8. ↑ Katalog [online].
  9. ↑ Tomislav Kukec, Majka me ostavila, otac umro, a ja sam umjesto kao narkoman završio kao pisac rekorder [online], Jutarnji list, 17 grudnia 2020, Cytat: „Mord Dur’agemski”, koji je kao e-knjiga objavljen još 2015., a treći dio, „Mord Dur’agemski, dio drugi”, kao e-knjiga se pojavio 2016.” (Tłumaczenie: „Mord Dur’agemski” został opublikowany jako e-book w 2015 r., a trzecia część, „Mord Dur’agemski, część druga”, ukazała się jako e-book w 2016 r.”).
  10. ↑ Magdalena Rendulić, Mladi pisac epske fantastike i filozofskih romana Ivan Baran: „Meni je gorivo kad mi netko kaže da nešto ne mogu” [online], Dnevnik.hr, 24 lutego 2021, Cytat: „a 2018. je objavio filozofski roman „Samuel Gide” (Tłumaczenie: „A w 2018 roku opublikował powieść filozoficzną „Samuel Gide”).
  11. ↑ Klara Capan, Ivan Baran – Gledajte šutjeti što više možete. Neka vam riječi da nikada nećete uspjeti budu samo gorivo, Časopis Kvaka, 12 grudnia 2018, ISSN 2459-5632.
    1. ↑ Cytat: „te ušao u polufinale VBZ-ova natječaja za najbolji neobjavljeni roman 2017. godine.” (Tłumaczenie: „i wzięła udział w półfinale konkursu VBZ na najlepszą nieopublikowaną powieść 2017 roku.”).
    2. ↑ Cytat: „Danas čitam klasike i filozofiju najviše, tek tu i tamo otvarajući povijesno pertinentne knjige...” (tłumaczenie: „Dziś najwięcej czytam klasykę i filozofię, tylko od czasu do czasu otwierając książki o znaczeniu historycznym...”).
    3. ↑ Cytat: „gledam na sebe kao na građanina svemira i uopće na svemir koji promatra samoga sebe (...) Gledam na sebe kao na čovječanstvo” (Tłumaczenie: „Widzę siebie jako obywatela wszechświata i ogólnie wszechświata obserwującego siebie (...) Postrzegam siebie jako ludzkość”).
    4. ↑ Cytat: Bez kave ne pišem. Pijem trenutno oko četiri šalice dnevno. Alkohol i cigarete u životu nisam probao, kao ni drogu. (Tłumaczenie: „Nie potrafię pisać bez kawy. Obecnie piję około czterech filiżanek dziennie. Nigdy w życiu nie próbowałem alkoholu ani papierosów, ani narkotyków”).
  12. ↑ Katalog [online].
  13. ↑ Ivan Matić, INTERVJU S IVANOM BARANOM: Vukovarski književnik o kojem će se tek čuti [online], Press032, 24 września 2019, Cytat: „Posljednja knjiga koju sam uredio je Druga derivacija.” (Ostatnia książka, którą zredagowałem, to „Druga pochodna”).
  14. ↑ Katalog Gradske knjižnice Vukovar [online].
  15. ↑ Dominik Andreić, Baran: Pokušavam stvoriti seriju knjiga koju će otvoriti ljubitelj fantastike, a zatvoriti osoba kojoj taj žanr više nije dostatan, već mora prijeći na klasičnu književnost [online], Otvoreno.hr, 8 września 2021, Cytat: Ove godine, Baran je izdao i šestu za redom knjigu Gospodin August Tłumaczenie: „W tym roku Baran opublikował swoją szóstą z rzędu książkę, Pan August.”.
  16. ↑ Branimir Bradarić, Pišem filozofske romane, boli me glava od lakih knjiga, Večernji list, 16 sierpnia 2024, ISSN 0350-5006.
    1. ↑ Cytat: Do sada je objavio tetralogiju epske fantastike „Ciklus Crnih Knjiga”, filozofski roman Samuel Gide i dva filozofsko-avangardna romana: „Gospodin August”...” (Tłumaczenie: Dotychczas opublikował epicką tetralogię fantasy „Cykl Czarnych Ksiąg”, powieść filozoficzną Samuela Gide’a oraz dwie powieści filozoficzno-awangardowe: „Pan Auguste”...).
    2. ↑ Cytat: „Dovoljno je reći kako je nedavno objavio svoju sedmu knjigu, filozofsko-avangardni roman naslovljen „Veliki pad” (Tłumaczenie: „Wystarczy powiedzieć, że niedawno opublikował swoją siódmą książkę, powieść filozoficzno-awangardową zatytułowaną „Wielki upadek”).
  17. ↑ Dobri duhovi Vukovara [online], Hrvatska radiotelevizija, 5 listopada 2021.
  18. ↑ Katalog Gradske knjižnice Vukovar [online].
  19. ↑ Hassan Hassan Haidar, 'Digao sam kredit da tiskam prvi roman kojeg sam napisao s 12 godina, a imam i tri nove knjige’ [online], Večernji list, 30 czerwca 2014, Cytat: „...pa sam se tako zaljubio u Pratchetta, Tolkiena, Pullmana, Paolinija, Rowling, Kaya, Pylea i t. d.” (tłumaczenie: „...zakochałam się więc w Pratchetcie, Tolkienie, Pullmanie, Paolini, Rowling, Kay, Pyle’u itd.”).
  20. ↑ Dominik Andreić, Baran: Pokušavam stvoriti seriju knjiga koju će otvoriti ljubitelj fantastike, a zatvoriti osoba kojoj taj žanr više nije dostatan, već mora prijeći na klasičnu književnost [online], Otvoreno.hr, 9 sierpnia 2021, Cytat: „U prethodnim intervjuima, Baran kao glavne uzore navodi Tada Williamsa, Christophera Paolinija, Terryja Prattchetta, Howarda Pylea, Joea Abercrombiea, J.R.R. Tolkiena, Philipa Pullmana, Fjodora Dostojevskog, Lava Tolstoja, Marcela Prousta i Voltairea...” (tłumaczenie: „W poprzednich wywiadach Baran jako swoje główne wzorce do naśladowania podawał Tada Williamsa, Christophera Paoliniego, Terry’ego Pratchetta, Howarda Pyle’a, Joe Abercrombiego, J.R.R. Tolkiena, Philipa Pullmana, Fiodora Dostojewskiego, Lwa Tołstoja, Marcela Prousta i Voltaire’a...”).
  21. ↑ Josip Senjak, Mladi književnik Ivan Baran: 'Veličina ideje uvijek je proporcionalna duljini koju provedemo u samoći’ [online], Direktno.hr, 28 listopada 2021, Cytat: „Na sve to Ivan je odgovorio da je fantastiku prestao čitati onda kada ju je počeo pisati.” (tłumaczenie: „Na to wszystko Iwan odpowiedział, że przestał czytać fantasy, kiedy zaczął ją pisać”.).
  22. ↑ Marijan Opačak, Prvu knjigu počeo sam pisati s 12 godina, pisanje jedino poznajem i ono mi omogućava funkcionirati [online], Direktno.hr, 9 grudnia 2018, Cytat: Ali ako govorimo o književnicima koji su mi uzor, tada govorimo o Dostojevskom, Tolstoju, Krleži, Proustu... (tłumaczenie: „Ale jeśli mówimy o pisarzach, którzy są dla mnie wzorem do naśladowania, to mówimy o Dostojewskim, Tołstoju, Krleži, Prouście...”).
  23. ↑ Snježana Vučković, Ivan Baran: 'Možda će se pomoću umjetne inteligencije otkrivati nove masovne grobnice’ [online], Dnevno.hr, 7 marca 2025, Cytat: „Na strukturu su utjecali (...) Nietzsche, Schopehnauer…” (tłumaczenie: „Struktura została ukształtowana przez (...) Nietzschego, Schopehnauera...”).
  24. ↑ Klara Capan, Učini(mo) pisanje ponovno velikim, Časopis Kvaka, 23 października 2018, ISSN 2459-5632, Cytat: „Ove poveznice koje ću nabaciti duboko su subjektivan doživljaj, ali osjećaj pri čitanju mi se svidio jer sam imala dojam da čitam neki klasik, a atmosferu sam si definirala najbliže onome da je poput čitanja neke knjige Oscara Wildea i Süskindovog Parfema.” (Tłumaczenie: „Te linki, które zamierzam tu zamieścić, są głęboko subiektywnym doświadczeniem, ale podobało mi się to uczucie podczas lektury, ponieważ miałem wrażenie, że czytam klasykę, a atmosferę określiłem jako najbardziej zbliżoną do lektury książki Oscara Wilde’a i Pachnidła Süskinda”).
  25. ↑ Ivan Žganec, Knjiga: Samuel Gide – Ivan Baran [online], Centar kulture, 17 września 2019, Cytat: Radnja je Samuela Gidea relativno jednostavna, no njegova se složenost očituje u autorovu pokušavanju detaljnog reflektiranja progresivnog mentalnog propadanja. (...) Sve se to događa do jedne neobične mjere: sa svakom sljedećom stranicom likovi kao da sve manje postoje, što čini da se čitatelj ne samo nalazi od njih sve udaljeniji, već u jednom trenutku uviđa kako likova i nema, kako je on tu uistinu sam i nema koga osmatrati osim sebe. (fabuła Samuela Gide’a jest stosunkowo prosta, ale jej złożoność ujawnia się w próbie autora szczegółowego odzwierciedlenia postępującego upadku umysłowego. (...) Wszystko to dzieje się w niezwykłym stopniu: z każdą kolejną stroną postacie zdają się istnieć coraz mniej, co sprawia, że czytelnik nie tylko czuje się od nich coraz bardziej oddalony, ale w pewnym momencie zdaje sobie sprawę, że postacie nie istnieją, że jest tu naprawdę sam i nie ma nikogo, kogo mógłby obserwować oprócz siebie.).
  26. ↑ Ivan Matić, Recenzija fantasy serijala „Ciklus Crnih Knjiga” Ivana Barana [online], Press032, 25 czerwca 2025, Cytat: „Enzolart ima dosta fantasy klišeja i po meni, previše likova. Neki dijalozi su previše jednostavni. S druge strane, baš kad pomislite da čitate jednostavnu fantastiku, naiđete na promišljanja i dubine koje od djeteta ne očekujete, a možda vas i uplaše. Enzolart je brz, lagan, opuštajući kao fantastika, s ne previše pogrešaka.” (Tłumaczenie: „Enzolart” ma mnóstwo klisz fantasy i, moim zdaniem, zbyt wiele postaci. Niektóre dialogi są zbyt proste. Z drugiej strony, kiedy myślisz, że czytasz prostą fantastykę, natrafiasz na refleksje i głębie, których nie spodziewasz się po dziecku, a może nawet przerażasz. „Enzolart” jest wartki, lekki, relaksujący jak fantasy, bez zbyt wielu błędów.”).
  27. ↑ Ivan Matić, Recenzija fantasy serijala “Ciklus Crnih Knjiga” Ivana Barana [online], Press032, 25 czerwca 2025.
    1. ↑ Cytat: Mord Dur’agemski, pokazao mi se kao pravi dragulj književnosti. Impresivna duologija sa 760 stranica iznenadila me stilom, strukturom i originalnošću. Stil pisanja me na trenutke podsjeća na Tolstoja. (Tłumaczenie: „Mord Dur’agemski okazał się prawdziwą perełką literatury. Imponująca, 760-stronicowa dyologia zaskoczyła mnie stylem, strukturą i oryginalnością. Styl pisania momentami przypomina mi Tołstoja.”).
    2. ↑ Cytat: „Knjigama bi doduše dobro došlo još jedno uređivanje, ali to ne umanjuje djelo kao cjelinu. Priča je kompleksna, opisi su detaljni ali ne pretjerani, a psihologija, uz epsku strukturu, možda je temelj cijelog djela.” (Tłumaczenie: Książki mogłyby zostać nieco bardziej zredagowane, ale nie umniejsza to wartości całości. Fabuła jest złożona, opisy są szczegółowe, ale nie przesadzone, a psychologia, wraz z epicką strukturą, jest być może fundamentem całej pracy.).
    3. ↑ Cytat: „Ciklus Crnih Knjiga bih nazvala intenzivnim. Svakog lika nešto muči, uvijek su zamišljeni, puno je filozofiranja (pa i ozbiljne filozofije). Lako zaboravite da čitate fantastiku, a ne neku mračnu knjigu realizma iz 19. stoljeća.” (Tłumaczenie: „Serię „Czarne Księgi” nazwałbym intensywną. Każda postać ma jakieś zmartwienia, zawsze są zamyśleni, jest dużo filozofowania (nawet poważnego). Łatwo zapomnieć, że czyta się fantasy, a nie jakąś mroczną książkę XIX-wiecznego realizmu.”).
  28. ↑ Milan Paun, Štefica Šarčević (red.), 14. Vukovarski zbornik Matice Hrvatske, t. 14, Vukovar: Vukovar: Ogranak Matice hrvatske, s. 323, ISSN 1846-1808.
  29. ↑ https://katalog.nsk.hr/F/?func=direct&doc_number=001254739.
  30. ↑ Javno predavanje i projekcija filma epske fantastike ENZOLART [online], Gradska knjižnica Vukovar, 27 maja 2025, Cytat: „U četvrtak, 5.6.2025. godine s početkom u 12,00 sati, na Odjelu za mlade Spajalica, održati će se javno predavanje i projekcija animiranog filma epske fantastike ENZOLART, Ivana Barana” (Tłumaczenie: „W czwartek, 5 czerwca 2025 r., o godz. 12:00 w Domu Młodzieży w Spajalicy odbędzie się wykład publiczny i pokaz animowanego filmu fantasy ENZOLART Ivana Barana”.).
  31. ↑ Snježana Vučković, Ivan Baran: 'Možda će se pomoću umjetne inteligencije otkrivati masovne grobnice’ [online], Dnevno.hr, 6 marca 2025, Cytat: „Film sam stvarao 5 mjeseci, naslovljen je Enzolart, a u pitanju je amaterski animirani film (...) sa zvučnim efektima, glazbom i naracijom iz moje knjige Enzolart. Baran dodaje da film traje 37 minuta...” (Tłumaczenie: „Spędziłem 5 miesięcy na tworzeniu filmu, nazywa się Enzolart i jest to amatorski film animowany (...) z efektami dźwiękowymi, muzyką i narracją z mojej książki Enzolart. Baran dodaje, że film trwa 37 minut...”).
  32. ↑ Ivan Matić, Predstavljeni animiran film i video igrica „Enzolart” [online], 5 czerwca 2025.
  33. ↑ Dragana Korpoš, Različiti sadržaji u knjižnici Vukovar, Glas Slavonije, 1 czerwca 2025, ISSN 1333-9486, Cytat: „U četvrtak, 5. lipnja, u 12 sati na Odjelu za mlade “Spajalica” Gradske knjižnice Vukovar bit će održano javno predavanje i projekcija animiranog filma epske fantastike “Enzolart” Ivana Barana” (Tłumaczenie: „W czwartek, 5 czerwca, o godz. 12.00 w Oddziale Młodzieżowym „Spajalica” Biblioteki Miejskiej w Vukovarze odbędzie się publiczny wykład i pokaz animowanego filmu fantasy „Enzolart” Ivana Barana.”).
  34. ↑ Velika Mlaka oduševljena filmom „Enzolart” mladog vukovarskog književnika Ivana Barana. Knjigu po kojoj je radio film napisao je s 12 godina, VGdanas, 10 czerwca 2025, ISSN 2584-3567.
  35. ↑ Franjo Kompes, Mladi Vukovarac predstavio svoj film „Enzolart” u Velikoj Mlaki [online], Cityportal, 10 czerwca 2025.
    1. ↑ Cytat: „Osim filma, publici su predstavljeni i istoimena knjiga te videoigrica.” (Tłumaczenie: „Oprócz filmu widzom zaprezentowano także książkę o tym samym tytule i grę wideo.”).
  36. ↑ Katarina Drvodelić, U Velikoj Mlaki prikaz animirane epske fantastike „Enzolart” mladog autora Ivana Barana [online], Kronike Velike Gorice, 5 czerwca 2025.
  37. ↑ Snježana Vučković, Ivan Baran: 'Možda će se pomoću umjetne inteligencije otkrivati masovne grobnice’ [online], Dnevno.hr, 5 marca 2025, Cytat: „poslije čega sam potpisao ugovor s firmom Digital Gods da se od knjige Enzolart kreira istoimena ARPG video igrica.” (Tłumaczenie: „po czym podpisałem kontrakt z firmą Digital Gods na stworzenie gry wideo ARPG o tym samym tytule na podstawie książki Enzolart”.).
  38. ↑ Ivan Matić, Predstavljeni animiran film i video igrica „Enzolart” [online], Press032, 5 czerwca 2025, Cytat: Uz projekciju filma Baran je predstavio i video igricu “Enzolart” koja je također nastala po istoimenoj knjizi. (Tłumaczenie: „Oprócz pokazu filmu Baran zaprezentował również grę wideo „Enzolart”, która również powstała na podstawie książki o tym samym tytule.”).
  39. ↑ Luka Maričković, Ivan Baran iz Vukovara najmlađi je autor filozofskog romana na svijetu [online], Radio Banovina, 15 listopada 2018, Cytat: „Pišem svaki dan već 9 godina. 6 sati dnevno.” (Tłumaczenie: „Piszę codziennie od 9 lat. 6 godzin dziennie.”).
  40. ↑ Marijan Opačak, Vukovarski Tolkien objavio novu knjigu: Biti neuk danas je stvar izbora [online], Direktno.hr, 8 października 2019, Cytat: U više navrata ste napomenuli da ste samouki. (...) (Tłumaczenie: „Kilkakrotnie wspominałeś, że jesteś samoukiem”.), – „Težnja za autodidaktizmom, sada u retrospekciji mi izgleda, u meni se probudila onda kad sam naučio čitati.” (Tłumaczenie: „Teraz, patrząc z perspektywy czasu, wydaje mi się, że pragnienie samodydaktyzmu obudziło się we mnie, gdy nauczyłem się czytać”.), „Autodidaktizam je veoma dosadan i dug proces, ali danas je biti neuk stvar izbora.” (Translated: „Tłumaczenie: „Samouczenie się to bardzo nudny i długi proces, ale dziś bycie ignorantem jest kwestią wyboru.”).

Bibliografia

[edytuj | edytuj kod]

Cykl Czarnych Ksiąg (Ciklus Crnih Knjiga; ISBN 9789534869307)

[edytuj | edytuj kod]

Samodzielne książki

[edytuj | edytuj kod]

Jako redaktor

[edytuj | edytuj kod]

Cytowany w antologiach

[edytuj | edytuj kod]
  • 14. Vukovarski zbornik Matice Hrvatske (Vukovar: Ogranak Matice Hrvatske, 2019)

Film

[edytuj | edytuj kod]
Rok Tytuł Rola Type Notatka
2021. Dobre duchy Vukovaru (Dobri duhovi Vukovara) On sam Film dokumentalny
2025. Enzolart Głos Krótkometrażowy film animowany Producent

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]
Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Ivan_Baran&oldid=79710300”