Democracy dies in darkness, democratie sterft in duisternis, staat steevast bovenaan de voorpagina van The Washington Post. Maar is de krant dat motto nog wel waard, vraagt oud-hoofdredacteur Martin Baron zich af.
"Het fundament van democratie is uitgebreid debat. Dat de krant veel meningen niet meer toestaat, is een heel radicale stap die volledig tegengesteld is aan het motto."
De eigenaar van de Washington Post, miljardair Jeff Bezos, kondigde gisteren aan dat er op zijn opiniepagina's alleen nog maar positief over persoonlijke vrijheden en de vrije markt geschreven mag worden. Voor andere meningen is geen plek meer.
Meerdere journalisten van The Washington Post reageerden met verbijstering op Bezos' besluit. De opiniechef van de krant nam ontslag.
Journalisten zijn nare lui.
"Dit is enorm zorgwekkend", zegt oud-hoofdredacteur Baron in gesprek met Nieuwsuur. "Bezos wil een opiniesegment waar niet meer kritisch over Donald Trump kan worden geschreven. Opnieuw zwicht hij voor de druk van Trump."
Amazon-baas Bezos bemoeide zich de afgelopen maanden vaker met de koers van de krant, waarvan hij sinds 2013 eigenaar is. Zo hield hij voor de Amerikaanse verkiezingen een hoofdcommentaar tegen waarin steun werd uitgesproken voor de Democratische kandidaat Kamala Harris. Door het verbod kon de krant voor het eerst in 36 jaar geen kleur bekennen. En begin dit jaar stapte een cartoonist van de krant op nadat de opinieredactie een tekening had geweigerd waarin onder meer Bezos werd bespot.
'Volledig andere Bezos'
Bezos maakte de afgelopen jaren een 180 graden draai, zegt Baron, die tot 2021 hoofdredacteur was en destijds intensief samenwerkte met Bezos. "Hij gaf me toen juist veel onafhankelijkheid. Hij verdedigde ons tegen aanvallen van Trump."
Door de kritische verslaggeving van The Washington Post ging Trump Bezos zien als "politieke tegenstander", zegt Baron. "Trump is een wraakzuchtig persoon en hij gebruikt de macht van de overheid om iedereen te straffen die hij als zijn politieke vijand beschouwt."
Daarom zien we nu een "volledig andere Bezos", zegt Barron. "Terwijl hij zegt persoonlijke vrijheden belangrijk te vinden, ontzegt hij mensen de vrijheid om hun mening te uiten in de krant."
"Bezos lijkt niet het risico te willen lopen dat Trump z'n macht inzet om bijvoorbeeld Amazon te raken, of een van Bezos' andere bedrijven. Die ondernemingen doen veel zaken met de overheid en zijn financieel veel meer waard dan de krant."
Wraak tegen journalisten
De wraakzuchtige kant van Trump richting de pers bleek twee weken geleden ook, toen hij persbureau AP verbande uit de vaste groep journalisten die de president mag volgen. Trump was ontstemd over het besluit van AP om vast te houden aan de benaming Golf van Mexico. Trump besloot vlak na zijn aantreden dat die de naam Golf van Amerika moest krijgen.
Deze week beperkte het Witte Huis de invloed van kritische nieuwsmedia verder door zelf te gaan bepalen wie er per dag aanwezig mag zijn en vragen mag stellen in het Witte Huis. En Trump moedigt bondgenoten aan om rechtszaken aan te spannen tegen de pers, om ze op te zadelen met de kosten van die zaken.
Tijdens zijn campagne viel Trump regelmatig journalisten aan. "Zolang we geen eerlijke pers hebben, zijn het nare lui", zei hij. "Ze zijn de vijand van het volk."
De censuur van Bezos in zijn eigen krant raakt de opinieredactie, niet het functioneren van de nieuwsredactie. Maar ook daar is onrust, hoort Baron. "De journalisten wachten af wat er gaat gebeuren. Ze maken zich zorgen. Trump doet alsof de traditionele media niet meer relevant zijn, maar zijn aanvallen vertellen een heel ander verhaal. Hij wil ons marginaliseren."
