Gary Cooper

Gary Cooper
Vida
Nacimientu	Helena, 7 de mayu de 1901
Nacionalidá	Estaos Xuníos
Llingua materna	inglés
Muerte	Beverly Hills, 13 de mayu de 1961 (60 años)
Sepultura	Sacred Hearts of Jesus and Mary Catholic Cemetery (en) ; Cementeriu de Holy Cross
Causa de la muerte	cáncanu de próstata
Familia
Padre	Charles Henry Cooper
Madre	Alice Cooper
Casáu con	Veronica Cooper (1933 – 1961)
Fíos/es	Maria Cooper Janis
Estudios
Estudios	Grinnell College (en) ; Helena High School (en) ; Gallatin County High School (en)
Llingües falaes	inglés
Oficiu
Oficiu	actor de cine, guionista, actor de televisión, actor, especialista de cine, productor de cine
Altor	191 cm
Llugares de trabayu	Estaos Xuníos
Premios	ver Estrella del Paséu de la Fama de Hollywood ; Óscar al meyor actor (26 febreru 1942) : Sergeant York; Globu d'Oru al meyor actor dramáticu (1953) : High Noon; Óscar al meyor actor (19 marzu 1953) : High Noon; Óscar honoríficu (1960) ;
Nominaciones	ver Óscar al meyor actor ; (7 febreru 1937): Mr. Deeds Goes to Town; Óscar al meyor actor ; (6 febreru 1942): Sergeant York; Óscar al meyor actor ; (8 febreru 1943): The Pride of the Yankees; Óscar al meyor actor ; (6 febreru 1944): For Whom the Bell Tolls; Óscar al meyor actor ; (9 febreru 1953): High Noon;
Astronauta
Creencies
Relixón	Ilesia Católica; anglicanismu
Partíu políticu	Partíu Republicanu de los Estaos Xuníos
IMDb	nm0000011
	garycooper.com

Frank James Cooper, más conocíu como Gary Cooper (7 de mayu de 1901, Helena – 13 de mayu de 1961, Beverly Hills), foi un actor d'Estaos Xuníos d'ascendencia inglesa. Ganó'l premiu Óscar en trés causes; el postreru foi-y concedíu en reconocencia a tola so carrera.

Biografía

Fíu d'un emigrante inglés que aportó a xuez de la Corte Suprema del Estáu de Montana, trabayaba colos sos padres nel ranchu de la so propiedá mientres asistía a la escuela. Más tarde, entra nel Wesleyan College, de Bozeman, pa estudiar téunicu agrícola, y na Universidá de Grinnell (estáu d'Iowa), onde estudia arte. Sufre un accidente automovilísticu que-y afecta la cadril. Naquella dómina aspiraba a ser caricaturista políticu y asistir a la Escuela d'Arte de Chicago.

Abandona los sos estudios y treslládase a Hollywood, onde, en 1925, debuta con La hora maldita (The Thundering Herd), rueda dellos curtios, y darréu actúa como actor secundariu en dellos westerns. Trabaya pa la Paramount, adoptando'l nome de Gary Cooper.

En 1926 ye contratáu pola Metro-Goldwyn-Mayer y consigue el so primer papel importante en Flor del desiertu (The Winning of Barbara Worth) empobináu por Henry King, lo que-y convierte n'unu de los actores más populares de Hollywood. Al añu siguiente participa nel clásicu Wings, de William A. Wellman, onde seduz a Clara Bow dientro y fora de la pantalla. El romance que caltién con Clara Bow supón l'emburrión definitivu a la so carrera artística. En 1929, protagoniza The Virginian (The Virginian), dirixida por Victor Fleming, pasando a ser una de les primeres estrelles del cine sonoru, con ésitos taquilleros y de crítica constantes: Morocco (con Marlene Dietrich), City Streets, Devil and the Deep, La muyer preferida, Nueche nupcial o Mr. Deeds Goes to Town.

En 1936, asitiar ente los actores más taquilleros, tres l'ésitu de The Lives of a Bengal Lancer (The Lives of a Bengal Lancer). En 1944 funda la so propia productora, Internacional Pictures Inc., cola que produz y protagoniza Casanova Brown y El caballeru del oeste (Along came Jones).

La so gran popularidá basar nel so estilu sobriu y natural a la d'actuar. Yera altu y desgarbado, encarnando meyor que naide al "americanu ideal", home íntegru y caballeroso.

Caltuvo una bona amistá con Picasso y con Ernest Hemingway, con quien coincidió nel rodaxe de Adiós a les armes.

Foi miembru de l'asociación anticomunista d'actores Motion Picture Alliance for the Preservation of American Ideals. Pero a pesar de tener idees conservadores evitó delatar a los sos compañeros d'oficiu mientres la famosa Caza de bruxes.

Anque tuvo munchos romances, namái se casó una vegada, cola actriz Verónica Balfe. N'especial, caltuvo una fuerte rellación sentimental cola actriz Patricia Neal, desque rodaron xuntos El manantial (The Fountainhead), en 1949, idiliu que remató en protagonizando la pareya la película El rei del tabacu (Bright Leaf, 1950), yá que la muyer del actor negar a concede-y el divorciu.

Na so impresionante carrera rodó a les órdenes de los meyores direutores de cada dómina: Clarence Brown, Frank Lloyd, Josef von Sternberg, Henry King, William A. Wellman, Frank Borzage, Lewis Milestone, Victor Fleming, Rouben Mamoulian, Ernst Lubitsch, Norman Z. McLeod, Stephen Roberts, Richard Boleslawski, Henry Hathaway, King Vidor, Frank Capra, Cecil B. De Mille, William Wyler, Howard Hawks, Sam Wood, Raoul Walsh, Michael Curtiz, Fred Zinnemann, Robert Aldrich, Billy Wilder, Anthony Mann, Delmer Daves o Robert Rossen.

Tamién trabayó xunto a munches de les actrices más fascinantes del momentu: Vilma Bánky, Clara Bow, Nancy Carroll, Gloria Swanson, Lupe Vélez (cola que tuvo un sonáu romance), Marlene Dietrich, Sylvia Sidney, Fay Wray, Carole Lombard, Helen Hayes, Claudette Colbert, Joan Crawford, Jean Harlow, Jean Parker, Ida Lupino, Barbara Stanwyck, Jean Arthur, Joan Bennett, Merle Oberon, Susan Hayward, Teresa Wright, Ingrid Bergman, Lilli Palmer, Paulette Goddard, Patricia Neal, Ruth Roman, Grace Kelly, Katy Jurado, Audrey Hepburn, Dorothy McGuire, María Schell, Deborah Kerr o Rita Hayworth. N'España recuérdase especialmente'l so trabayu con Sara Montiel nel western Vera Cruz.

Morrió'l 13 de mayu de 1961, a los 60 años, víctima d'un cáncer, de resultes de la so adicción al tabacu.

Filmografía

Premios y reconocencies

Llogró trés Óscar de l'Academia d'Artes y Ciencies Cinematográfiques de Hollywood.

En 1941 pola so actuación en Sargento York ("Sergeant York"), de Howard Hawks.
En 1952 pola película High Noon ("High noon"), de Fred Zinnemann.
El terceru en 1960, de calter honoríficu, polos sos munches y memorables interpretaciones y pola so aportación a la industria del cine.

Foi nomáu n'otros trés causes:

En 1936, por Mr. Deeds Goes to Town ("Mr. Deeds Goes to Town"), de Frank Capra.
En 1942, por L'arguyu de los Yankis (The pride of the yankees), de Sam Wood.
En 1943, por For Whom the Bell Tolls (For whom the bell tolls), tamién de Sam Wood, basáu nel llibru homónimu d'Ernest Hemingway.

Ente'l restu del so filmografía cabo destacar les sos interpretaciones en Adiós a les armes (1932), For Whom the Bell Tolls (1943), Los inconquistables (1947), Distant Drums (1951) y Veracruz (1954), na qu'actuó xunto a Sara Montiel.

Referencies

1 2 Afirmao en: autoridaes BNF. Identificador BnF: 13892714x. Data de consulta: 10 ochobre 2015. Autor: Biblioteca Nacional de Francia. Llingua de la obra o nome: francés.
1 2 Afirmao en: Find a Grave. Identificador Find a Grave: 227. Data de consulta: 18 abril 2023. Llingua de la obra o nome: inglés.
↑ CONOR.SI ID: 47031907. Afirmao en: CONOR.SI.
1 2 URL de la referencia: https://www.oscars.org/oscars/ceremonies/1953.

Enllaces esternos

imdb: Gary Cooper

[0481c153c0a69ad37f9fe43809994f8ce759e7af-1] 1 2 Afirmao en: autoridaes BNF. Identificador BnF: 13892714x. Data de consulta: 10 ochobre 2015. Autor: Biblioteca Nacional de Francia. Llingua de la obra o nome: francés.

[e59b0f593dd8b8c27574991b098da29fec79a279-2] 1 2 Afirmao en: Find a Grave. Identificador Find a Grave: 227. Data de consulta: 18 abril 2023. Llingua de la obra o nome: inglés.

[53830ad94eef077d923d9e5fe29935eb7ccc5e7e-3] CONOR.SI ID: 47031907. Afirmao en: CONOR.SI.

[7a9e9cb00c3dd1e3a597b9a29596eee12b7532b1-4] 1 2 URL de la referencia: https://www.oscars.org/oscars/ceremonies/1953.

[1]

[2]

[3]

[4]

Biografía

Filmografía

1925-1929

1930-1939

1940-1949

1950-1961

Premios y reconocencies

Referencies

Enllaces esternos